Büyükada - Hamidiye Camii

Yapılan Çalışma: Rölöve, Restitüsyon, Restorasyon ve Elektrik-Mekanik Projeleri

Yapı Hakkında Genel Bilgiler ve Tarihçe

Sultan II. Abdülhamid'in emriyle yapımına 1883 yılında başlanan ve 1895 tarihinde ibadete açılan Büyükada Hamidiye Camii, dönemin mimari anlayışını yansıtan son derece zarif ve eklektik bir tasarıma sahiptir. Kesme küfeki taştan inşa edilmiş olan yapı iki katlıdır. Cami, daha inşa sürecindeyken büyük bir deprem (1894 depremi) atlatsa da hemen onarılmıştır. Tek şerefeli kesme taş minaresinin kapısı avluya açılmakta olup, minare külâhı 1894 depreminin ardından kârgir olarak yeniden inşa edilmiştir.

Mimari ve Süsleme Özellikleri

Giriş ve Son Cemaat Yeri: Son cemaat yerinin tavan göbeğinde, iki yanında hilal motifi yer alan sekiz köşeli bir yıldız bulunmaktadır. Duvarlar ve pencere içleri mavi, lacivert ve sarı tonlarında kalem işleri ile bezenmiştir. İbadet sahnına açılan kapının hemen yanında, namaz vakitlerini gösteren ahşap muhafazalı bir duvar saati yer alır.

Kadınlar Mahfili ve Tavan: Kadınlar mahfilini örten aynalı tonozun dışı kurşun kaplı, içi ise bitkisel süslemelidir; tavan üç adet dökme demir kandil askılığıyla donatılmıştır.

Kubbe Yapısı: Çift fil ayağıyla desteklenen merkezî sahn, dışı kurşun, içi ahşap kaplı on iki dilimli bir kubbe ile örtülüdür. Kubbe göbeği siyah zemin üzerine altın yaldızla yazılmış İhlas Suresi ile tezyin edilmiş, iç yüzeyi ise renkli kalem işleriyle süslenmiştir. Kubbe kemerinde dokuz adet hat levhası dizilidir.

Mihrap, Minber ve Vaaz Kürsüsü: Çini kemerli, içi dairesel ve çini kuşak süslemeli mihrabın iki yanında pirinç şamdanlar ve ahşap dolaplı, pirinç sarkaçlı, Romen rakamlı bir saat bulunmaktadır. Minber pirinç alemlidir; vaaz kürsüsü ise ahşap oymalı işçilik ürünüdür. Dört duvar ve pencere içleri bitkisel motifli süslemelerle kaplanmıştır.

Mescit ve Mektep Tarihçesi: Seccade döşeli zeminin altındaki iki odalı mescide, merdiven boşluğundaki bir kapının açıldığı koridordan geçilerek girilmektedir. Yapı ilk inşa edildiği dönemde alt katı Türk çocukları için mektep (okul) olarak tasarlanmışken, öğrencilerin başka bir binaya taşınması ve Büyükada'nın Müslüman cemaatinin artması sebebiyle mescide dönüştürülmüştür.

Geçmiş Onarımlar ve Kapsam

Yapı, tarihsel süreç içerisinde 1960 yılında bazı küçük onarımlar geçirmiş, 1998-2001 yılları arasında kapsamlı bir restorasyona tâbi tutulmuştur. 2011 yılında Yüksek Mimar Halime Nilgül Şener öncülüğünde (Nilşen İnşaat) hazırlanan rölöve, restitüsyon, restorasyon ile elektrik-mekanik projeleri, bu tescilli ve tarihi yapının özgün niteliklerinin korunarak geleceğe güvenle aktarılmasını sağlamıştır.

UYGULAMA FOTOĞRAFLARI